Radha Krishna deities adorned with flower garlands on temple altar with pink backdrop
    Krishna sacred lotus feet divine symbols spiritual worship
    ← ഇംഗ്ലീഷ് / Vibhavari Sesha ലേക്ക് മടങ്ങുക
    മറ്റ് ഭാഷകളിൽ ലഭ്യം:Englishहिन्दी (Hindi)తెలుగు (Telugu)മലയാളം (Malayalam)Русский (Russian)

    വിഭാവരി ശേഷ — പ്രഭാത ജാഗരണ ഭജൻ

    രചയിതാവ്: ശ്രീല ഭക്തിവിനോദ ഠാക്കൂർ — കല്യാണ-കല്പതരു, നാമ-കീർത്തന ഗീതം 2

    ലോകത്തിലെ ഇസ്കോൺ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ബ്രാഹ്മ-മുഹൂർത്തത്തിലെ ആദ്യ കീർത്തനമായി ആലപിക്കപ്പെടുന്നു

    ‘വിഭാവരി ശേഷ’ ശ്രീല ഭക്തിവിനോദ ഠാക്കൂർ രചിച്ച പ്രഭാത ജാഗരണ ഭജൻ ആണ് (കല്യാണ-കല്പതരു, ഉച്ഛ്വാസ: നാമ-കീർത്തന ഗീതം 2). ജീവാത്മാവിനോട് സൂര്യോദയത്തിന് മുമ്പ് ഉണർന്ന് ഹരിയുടെ പുണ്യനാമങ്ങൾ — മുകുന്ദ, മുരാരി, രാമ, കൃഷ്ണ, ഹയഗ്രീവ, നൃസിംഹ, മധുസൂദന, ഗോവിന്ദ, രാധികാ-രമണ തുടങ്ങിയവ — ജപിച്ച് ദിവസം കൃഷ്ണ-സ്മരണത്തിൽ ആരംഭിക്കാൻ ഇത് ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു.

    കൃഷ്ണകൃപാമൂർത്തി ശ്രീ ശ്രീമദ് എ. സി. ഭക്തിവേദാന്ത സ്വാമി ശ്രീല പ്രഭുപാദരുടെ പാദ പങ്കജങ്ങളിൽ ഹൃദയം നിറഞ്ഞ കൃതജ്ഞത — അവരുടെ അഹൈതുക കൃപയാൽ മാത്രമാണ് ഈ ദിവ്യ ഗീതം ലോകത്തിലെ സാധകർക്കു ലഭിച്ചത്.

    നിർദ്ദേശം: റെക്കോർഡിംഗ് പ്ലേ ചെയ്ത് ഈ പുണ്യനാമങ്ങൾ ഒപ്പം ചൊല്ലുക — രാവിലെ സാധന, വീട്ടുജോലികൾ, യാത്ര അല്ലെങ്കിൽ നടത്തത്തിനിടെ പരിശീലനത്തിന് ഉത്തമം.

    ശ്ലോകങ്ങൾ (മലയാള ലിപ്യന്തരണം)

    (1)

    വിഭാവരി ശേഷ, ആലോക-പ്രവേശ, നിദ്ര ചാരി' ഉത്ഥോ ജീവ ബോലോ ഹരി ഹരി, മുകുന്ദ മുരാരി, രാമ കൃഷ്ണ ഹയഗ്രീവ

    (2)

    നൃസിംഹ വാമന, ശ്രീ-മധുസൂദന, ബ്രജേന്ദ്ര-നന്ദന ശ്യാമ പൂതനാ-ഘാതന, കൈതഭ-ശാതന, ജയ ദാശരഥി-രാമ

    (3)

    യശോദാ ദുലാല, ഗോവിന്ദ-ഗോപാല, വൃന്ദാവന പുരന്ദര ഗോപീ-പ്രിയ-ജന, രാധികാ-രമണ, ഭുവന-സുന്ദര-ബര

    (4)

    രാവണാന്തകര, മാഖന-തസ്കര, ഗോപീ-ജന-വസ്ത്ര-ഹാരി ബ്രജേര രാഖാല, ഗോപ-വൃന്ദ-പാല, ചിത്ത-ഹാരി ബംശീ-ധാരി

    (5)

    യോഗീന്ദ്ര-വന്ദന, ശ്രീ-നന്ദ-നന്ദന, ബ്രജ-ജന-ഭയ-ഹാരി നവീന നീരദ, രൂപ മനോഹര, മോഹന-ബംശീ-ബിഹാരി

    (6)

    യശോദാ-നന്ദന, കംസ-നിസൂദന, നികുഞ്ജ-രസ-വിലാസീ കദംബ-കാനന, രാസ-പരായണ, ബൃന്ദാ-വിപിന-നിവാസീ

    (7)

    ആനന്ദ-വർദ്ധന, പ്രേമ-നികേതന, ഫുല-ശര-യോജക കാമ ഗോപാംഗനാ-ഗണ, ചിത്ത-വിനോദന, സമസ്ത-ഗുണ-ഗണ-ധാമ

    (8)

    യമുനാ-ജീവന, കേളി-പരായണ, മാനസ-ചന്ദ്ര-ചകോര നാമ-സുധാ-രസ, ഗാവോ കൃഷ്ണ-യശ രാഖോ വചന മന മോര

    മലയാള പരിഭാഷ

    1) രാത്രി അവസാനിച്ചു, പ്രഭാതത്തിന്റെ വെളിച്ചം പ്രവേശിച്ചു. ഓ ജീവാത്മാവേ, എഴുന്നേറ്റ് നിദ്ര വെടിയുക. മുക്തിദാതാവും, മുര അസുരന്റെ ശത്രുവും, പരമമായ ആസ്വാദകനും, സർവ്വ ആകർഷകനും, അശ്വരൂപി ഹയഗ്രീവനുമായ ഭഗവാൻ ഹരിയുടെ പുണ്യനാമങ്ങൾ ജപിക്കുക.

    2) ഭഗവാൻ ഹരി (കൃഷ്ണൻ) പകുതി മനുഷ്യനും പകുതി സിംഹവുമായ നരസിംഹനായി അവതരിച്ചു. ഉപേന്ദ്രൻ എന്ന വാമന ബ്രാഹ്മണനായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു മധു അസുരനെ വധിച്ചു. അദ്ദേഹം വ്രജരാജാവായ നന്ദ മഹാരാജാവിന്റെ പ്രിയ പുത്രനും, ശ്യാമവർണ്ണനും, പൂതന മന്ത്രവാദിനിയെ വധിച്ചവനും, കൈടഭനെ നശിപ്പിച്ചവനുമാണ്. ദശരഥ പുത്രനായ ശ്രീരാമനായി അവതരിച്ച ഭഗവാൻ ഹരിക്കു സർവ്വ മഹത്വം.

    3) അദ്ദേഹം യശോദാമാതാവിന്റെ പ്രിയങ്കരൻ; പശുക്കൾക്കും ഭൂമിക്കും ആത്മീയ ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്കും ആനന്ദം നൽകുന്നവൻ; പശുക്കളുടെ സംരക്ഷകൻ. അദ്ദേഹം വൃന്ദാവനത്തിന്റെ നാഥൻ, ഗോപികമാരുടെ പ്രിയങ്കരൻ, രാധികയുടെ കാമുകൻ, എല്ലാ ലോകങ്ങളിലും വച്ച് ഏറ്റവും സുന്ദരനായ വ്യക്തിത്വം.

    4) രാമചന്ദ്രനായി രാവണനെ വധിച്ചു; കൃഷ്ണനായി മൂത്ത ഗോപികമാരുടെ വെണ്ണ മോഷ്ടിച്ചു; യമുനയിൽ കുളിക്കുമ്പോൾ ഇളയ ഗോപികമാരുടെ വസ്ത്രങ്ങൾ മോഷ്ടിച്ചു. അദ്ദേഹം വ്രജത്തിന്റെ ഗോപാലകനും ഗോപാലകരുടെ സംരക്ഷകനുമാണ്. എല്ലാവരുടെയും ഹൃദയങ്ങൾ കവർന്നെടുക്കുകയും എപ്പോഴും ഓടക്കുഴൽ ധരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

    5) ശ്രേഷ്ഠ യോഗികളാൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്ന ഭഗവാൻ കൃഷ്ണൻ നന്ദന്റെ പുത്രനാണ്. വ്രജ നിവാസികളുടെ എല്ലാ ഭയങ്ങളെയും അദ്ദേഹം ഇല്ലാതാക്കുന്നു. പുതുമഴമേഘത്തിന്റെ നിറമാണ് അദ്ദേഹത്തിന്, രൂപം ആകർഷകമാണ്. ഓടക്കുഴൽ വായിച്ചുകൊണ്ട് അലഞ്ഞുനടക്കുമ്പോൾ വളരെ ആകർഷകമായി കാണപ്പെടുന്നു.

    6) അദ്ദേഹം യശോദയുടെ പുത്രനും കംസ രാജാവിന്റെ ഘാതകനുമാണ്; നികുഞ്ജങ്ങളിൽ രസലീലകൾ ചെയ്യുന്നു. കദംബവൃക്ഷങ്ങളുടെ ചുവട്ടിൽ രാസനൃത്തത്തിൽ ഏർപ്പെടുകയും വൃന്ദാവന വനത്തിൽ വസിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

    7) അദ്ദേഹം തന്റെ ഭക്തരുടെ ആനന്ദം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. എല്ലാ സ്നേഹത്തിന്റെയും സംഭരണിയും, ഗോപികമാരുടെ സ്നേഹാഭിലാഷങ്ങൾ വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ പുഷ്പിച്ച അസ്ത്രങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന അതീന്ദ്രിയ കാമദേവനുമാണ്. ഗോപികമാരുടെ ഹൃദയങ്ങളുടെ ആനന്ദവും എല്ലാ അത്ഭുത ഗുണങ്ങളുടെയും വാസസ്ഥലവുമാണ്.

    8) ഭഗവാൻ കൃഷ്ണൻ യമുനാ നദിയുടെ ജീവനാണ്; എപ്പോഴും ശൃംഗാര ലീലകളിൽ മുഴുകിയിരിക്കുന്നു; ചന്ദ്രപ്രകാശത്തിൽ മാത്രം ജീവിക്കുന്ന ചകോര പക്ഷികളെപ്പോലെ ഗോപികമാരുടെ മനസ്സുകളുടെ ചന്ദ്രനാണ്. ഓ മനസ്സേ, എന്റെ ഈ വാക്കുകൾ അനുസരിക്കുക, അമൃതമയമായ ഈ വിശുദ്ധ നാമങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ ശ്രീ കൃഷ്ണന്റെ മഹത്വങ്ങൾ പാടുക.

    പ്രഭുപാദരുടെ വ്യാഖ്യാനം

    ശ്രീല പ്രഭുപാദർ ഈ ഗീതത്തിന്റെ സാരം വ്യക്തമാക്കിക്കൊണ്ട് പറയുന്നു — സൂര്യോദയത്തിനു ശേഷം ഉറങ്ങുന്നത് വൈദിക ജീവിതത്തിന് വിരുദ്ധമാണ്; ഉണർന്നയുടൻ ഭഗവാന്റെ പുണ്യനാമങ്ങൾ ജപിക്കുന്നതാണ് ആരോഗ്യപ്രദവും ആത്മീയവുമായ ജീവിതത്തിന്റെ തുടക്കം.

    ആത്മീയ പ്രാധാന്യം

    വിഭാവരി ശേഷ ജീവാത്മാവിനെ ഭൗതിക നിദ്രയിൽ നിന്ന് ഭഗവത്-സ്മരണത്തിലേക്ക് ഉണർത്താനുള്ള ആഹ്വാനമാണ്. ഒരേ ഗീതത്തിൽ ശ്രീ കൃഷ്ണന്റെ പല പ്രമുഖ നാമങ്ങളും ലീലകളും സംക്ഷിപ്തമായി ദർശിക്കാം, അതിനാൽ ഇതിനെ ‘നാമ-കീർത്തന’ വിഭാഗത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.

    ശാസ്ത്രീയ ഉറവിടം & പാരമ്പര്യം

    ‘കല്യാണ-കല്പതരു’ ശ്രീല ഭക്തിവിനോദ ഠാക്കൂറിന്റെ പ്രസിദ്ധ ഭജൻ സമാഹാരമാണ്. ‘വിഭാവരി ശേഷ’ ഇതിന്റെ ഉച്ഛ്വാസ വിഭാഗത്തിലെ നാമ-കീർത്തന തലക്കെട്ടിലെ രണ്ടാമത്തെ ഗീതം — ഗൗഡീയ വൈഷ്ണവ പാരമ്പര്യത്തിൽ പ്രഭാത ഗാനത്തിന് വിശേഷം പ്രതിഷ്ഠിതമാണ്.

    എപ്പോൾ പാടണം

    ബ്രാഹ്മ-മുഹൂർത്തത്തിൽ (രാവിലെ 4-5 മണി) ഉണരുമ്പോൾ; മംഗള ആരതി സമയത്ത് ജാഗരണ ഭജൻ ആയി; അല്ലെങ്കിൽ മനസ്സ്-ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ നിദ്ര/തമസ്സിൽ മുങ്ങിയിരിക്കുമ്പോൾ.

    ആചാര്യന്മാരുടെ വ്യാഖ്യാനം

    ശ്രീല പ്രഭുപാദർ വിശദീകരിക്കുന്നു — ഭഗവാന്റെ നാമങ്ങൾ അവന്റെ ലീലകൾക്ക് അനുസരിച്ച് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുന്നു: മധു അസുരന്റെ വധത്താൽ ‘മധുസൂദന’, പൂതന വധത്താൽ ‘പൂതനാ-ഘാതന’, രാവണ വധത്താൽ ‘ദാശരഥി-രാമ’. അങ്ങനെ ഒരേ ഭജനത്തിൽ പല അവതാര-ലീലകളും സ്മരിച്ച് സാധകൻ പ്രഭാതം മുതൽ കൃഷ്ണ-ചിന്തയിൽ ലയിക്കുന്നു.

    ആത്മീയ ഫലങ്ങൾ

    താമസ-നിദ്രയിൽ നിന്ന് മോചനം, ബ്രാഹ്മ-മുഹൂർത്ത സാധനയ്ക്ക് അടിത്തറ, ദിവസം മുഴുവൻ ബോധം ആത്മീയ നിറത്തിൽ നിറയൽ, ഹരിനാമ-സ്മരണത്തിന്റെ ഉറച്ച ശീലത്തിന്റെ വളർച്ച.

    പതിവായി ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ

    വിഭാവരി ശേഷ എന്നാൽ എന്താണ്?

    ശ്രീല ഭക്തിവിനോദ ഠാക്കൂർ രചിച്ച പ്രഭാത ജാഗരണ ഭജൻ ആണിത് — സൂര്യോദയത്തിന് മുമ്പ് ഉണർന്ന് ഹരിയുടെ പുണ്യനാമങ്ങൾ ജപിക്കാൻ ജീവാത്മാവിനോട് ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു.

    ഇത് എപ്പോൾ പാടണം?

    ബ്രാഹ്മ-മുഹൂർത്തത്തിൽ, മംഗള ആരതി സമയത്ത് അല്ലെങ്കിൽ പ്രഭാതത്തിൽ ഉണരുമ്പോൾ ആദ്യ ഭജൻ ആയി പാടാം.

    റെക്കോർഡിംഗിനൊപ്പം പഠിക്കാമോ?

    അതെ — റെക്കോർഡിംഗ് പ്ലേ ചെയ്യുകയും മലയാള ലിപ്യന്തരണത്തിനൊപ്പം ചൊല്ലുകയും ചെയ്യുക. കുറച്ച് ദിവസങ്ങൾക്കുള്ളിൽ ഇത് മനഃപാഠമാകും.

    Lord Jagannath Baladeva Subhadra deities temple darshan
    Srila Prabhupada founder ISKCON spiritual master portrait